ارزیابی تهدیدات پولی و مالی ابرپروژه ها در صنعت نفت

هاتفی, محمدعلی

doi:10.22034/efp.2026.2084362.1020

ارزیابی تهدیدات پولی و مالی ابرپروژه ها در صنعت نفت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

محمدعلی هاتفی

گروه مدیریت و قراردادهای نفت و گاز، دانشگاه صنعت نفت، تهران، ایران

10.22034/efp.2026.2084362.1020

چکیده

اقتصاد کشور ایران بسیار بر درآمدهای نفتی متکی است، که این نیز وابستگی کامل به اجرای موفق پروژه های صنعت نفت، خصوصاً ابرپروژه های بالادستی دارد. در واقع، موفقیت ابرپروژه های نفت و گاز، به حفظ و افزایش ظرفیت‌های تولید و خدمات در این صنعت، و متعاقب آن باعث ارتقای درآمدهای دولت می‌شود. بدین سبب، مدیریت تهدیدات پروژه ای بسیار مهم می باشد. یکی از شاخه های بسیار موثر، تهدیدات مالی و پولی هستند که شریان منابع ورودی به ابرپروژه های نفتی را دچار اختلال شدید می سازند. در این مقاله، پس از شناسایی تهدیدات فوق الذکر، معیارهای موثر بر قضاوت در خصوص این تهدیدات نیز شناسایی شده، سپس با رتبه بندی و تعیین وزن اهمیتی معیارها، تهدیدات مذکور اولویت بندی می شود. تمامی این مراحل با کسب نظرات خبرگان امر، و تکنیک های تصمیم گیری گروهی محقق می گردد. نتایج حاکی از آن است که چالش های عمده عبارتند از عدم کفایت اعتبارات مورد نیاز ابرپروژه ها، عدم کفایت برگشت مالی ابرپروژه ها، و تورم.

چکیده تصویری

ارزیابی تهدیدات پولی و مالی ابرپروژه ها در صنعت نفت

کلیدواژه‌ها

ریسک مالی

ابرپروژه

روش رال

صنعت نفت

مدیریت پروژه

عنوان مقاله English

Assessing the Monetary and Financial Threats of Megaprojects in the Oil Industry

نویسنده English

Mohammad ali Hatefi

Petroleum University of Technology, Division of Oil & Gas Contracts and Management

چکیده English

Iran's economy is heavily dependent on petroleum revenues, which is also completely dependent on the successful implementation of petroleum industry projects, especially upstream megaprojects. As a matter of fact, the success of oil and gas megaprojects helps maintain and increase production and service capacities in this industry, and subsequently increases government revenues. For this reason, project threat management is very important. One of the most effective branches is financial and monetary threats that severely disrupt the flow of resources into oil megaprojects. In this article, after identifying the financial threats, the criteria that affect judgment regarding these threats are also identified, and then the threats are prioritized by ranking and determining the importance of the criteria. All these steps are achieved by obtaining the opinions of experts and group decision-making techniques. The results indicate that the major challenges include insufficient credit requirements for megaprojects, insufficient financial returns for megaprojects, and inflation.

کلیدواژه‌ها English

Financial risk

Megaproject

ROL method

Petroleum industry

Project management

Hasanalizadeh, A., Zare, A., & Montazer, M. (2023). Legal analysis of the fiscal regime of IPC upstream contracts in the oil and gas industry in Iran. Journal of Investment Knowledge, 12(46), 815-830. (In persian)

Hatefi, M. A. (2024). A new method for weighting decision-making attributes: An application in high-tech selection in oil and gas industry. Soft Computing, 28, 281-303.

Hatefi, M. A. (2025). Project Maanagement and Decision Making. Arisa Ghalam 1^st Ed., Tehran, Iran. (In persian)

Hatefi, M. A., Razavi, S. A., & Abiri, V. (2023). A novel multi-attribute model to select appropriate weighting method in decision making, an empirical application in petroleum industry. Group Decision and Negotiation, 32(6), 1351-1390.

Imam Jomeh Zadeh, M. H., Akrami, S., & Ershadi, M. (2020). Evaluating the barriers of financing EPCF projects in Iran: an overview of developments in EPCF contracts. Journal of Improvement Management, 14(2), 117-145. (In persian)

Kala, S., Irshad Mari, S., Pathan, S. M., Khan, R., Sarwar, U., & Akbar, A. (2024). A comprehensive analysis of risk assessment methods in the oil and gas industry: A review. Journal of Tianjin University Science and Technology, 57(2), 419-435.

Karimi, M. S. (1975). Diagnising and providing solutions for development of upstream oil industry in Iran. Strategic Studins in Globalization, 17(2), 38-45. (In persian)

Kazeminajafabadi, A., Ameri, F., & Ashtiani, M. (2022). A solution for financing the upstream oil and gas industry using the project fund. Quarterly Energy Economics Review, 18(75), 173-205. (In persian)

Mousavi, S. F., & Gazari Neyshabouri, A. (2025). The role of banks in financing business enterprises. Economics and Finanncial Polycmaking, 1(2), 57-69. (In persian)

Razavi, S. A., & Mohammadali Tajrishi, I. (2022). Designing a model for risk management and energy insurance in the upstream part of the Iranian petroleum industry. Economics and Regional Development Journal, 29(2), 30-54. (In persian)

Razavi, S. A., Salimifar, M., Mostafavi, S. M., & Baki Hoskouei, M. (2016). Influence of financial markets on global index and iranian crude oil price. Quarterly Journal of Energy Policy and Planning Research, 2(1), 169-194. (In persian)

Shokouhi, M. R., Khademvatani, A., & Beiky, F. (2024). Analyzing economic and financial risk factors affecting profitability of oil refinery investment projects: A case study from an Iranian oil refinery. Energy Strategy Reviews, 52, 101348.

Thomsen, C., Charles, J. T., & Hawkins, J. C. M. (2012). Fast-Track and GMP: Building Great Projects & Avoiding Conflict through Understanding, Construction Management Association of America Foundation.

Wang, K., Wen, F., & Gong, X. (2024). Oil prices and systemic financial risk: A complex network analysis. Energy, 293, 130672.